این سوال، پر تکرارترین سوالیه که تو چت تلگرام و دایرکت اینستاگرام ازم میپرسن:
«دکتر، زیستاز بهتره یا گاج؟ کدومو بخرم؟»
و راستش، جواب این سوال بستگی به پایهت داره. چون «زیستاز» برای یه پایه عالیه، برای یه پایه دیگه بیفایدهست. و «گاج» هم همینطور.
تو این مقاله، میخوام بدون تعارف مقایسه کنم:
- زیستاز (زیستشناسی آسان، مجموعه تلگرامی-اینستاگرامی)
- گاج (انتشارات گاج، کتابهای درسنامهای و تستی)
- مهر و ماه (که قبلاً معرفی کردم)
- خیلی سبز (که قبلاً معرفی کردم)
و دقیق بگم کدومو برای کدوم پایه بخری. این مقاله، حاصل تجربه ۲۰۰+ دانشآموزیه که باهاشون کار کردم.
۱. اول یه چیزی رو روشن کنم: «زیستاز» دقیقاً چیه؟
خیلیها نمیدونن. «زیستاز» یه برند نیست، یه روشه. اسم کاملش: «زیستشناسی آسان.»
زیستاز در واقع یه مجموعه جزوه + ویدیو + اپلیکیشن هست که توسط یه تیم اداره میشه. محتوای اصلیش رو معمولاً روی کانالهای تلگرامی و صفحات اینستاگرام منتشر میکنن.
ویژگیهای زیستاز:
- ✅ زبان ساده و خودمونی داره
- ✅ ویدیوهای کوتاه داره (هر مبحث ۱۰-۱۵ دقیقه)
- ✅ قیمت پایینتر از کتاب (معمولاً اشتراک ماهانه)
- ❌ ایراد بزرگ: سیستماتیک نیست. یعنی یه مبحث رو عالی توضیح میده، یه مبحث دیگه رو ناقص.
و گاج یه انتشاراتیه با کتابهای فیزیکی (درسنامه + تست). چندین سری داره:
- گاج نقرهای (تستمحور)
- گاج طلایی (جامع)
- گاج درسنامهای (درسنامهمحور)
۲. مقایسه کلی: زیستاز vs گاج
| ویژگی | زیستاز | گاج |
| فرمت | ویدیو + جزوه PDF | کتاب فیزیکی |
| زبان | خودمونی و ساده | رسمی و آکادمیک |
| عمق محتوا | متوسط | عمیق |
| تست | کم | زیاد |
| قیمت | ~۱۰۰-۲۰۰ هزار (اشتراک) | ~۳۰۰-۵۰۰ هزار (کتاب) |
| دسترسی | فقط آنلاین | همیشه در دسترس |
| مناسب برای | مرور و یادگیری اولیه | درسنامه عمیق و تست |
| معایب | سیستماتیک نیست | ممکنه سنگین باشه |
۳. زیستاز بهتره یا گاج؟ پاسخ بر اساس پایه
۳.۱. سال دهم: بهترین گزینه چیه؟
سال دهم، سال شروعه. مفاهیم سادهترن ولی حجمش زیاده.
توصیه من:
- اگه معلمت ضعیفه: زیستاز + خیلی سبز (درسنامهای)
- زیستاز رو برای یادگیری اولیه ببین (ویدیوهای کوتاه)
- خیلی سبز رو برای تست و تثبیت بخون
- اگه معلمت خوبه: خیلی سبز + تست قلمچی
- زیستاز لازم نیست
چرا زیستاز برای دهم خوبه؟
- مفاهیم سادهست، زیستاز خوب توضیح میده
- ویدیوهای کوتاه، خستهکننده نیست
- قیمتش پایینه (مناسب بچههای دهم که معمولاً بودجه کمتری دارن)
چرا گاج برای دهم زیاد مناسب نیست؟
- گاج بیش از حد عمیقه برای دهم
- ممکنه گیجکننده باشه
- قیمتش بالاست، صرفه اقتصادی نداره برای یه سال
۳.۲. سال یازدهم: بهترین گزینه چیه؟
سال یازدهم، سال وسط ولی سختترین پایه به نظر من. چون هم حجمش خوبه، هم عمقش زیاد شده.
توصیه من:
- اگه پایهت متوسطه: مهر و ماه + IQ
- زیستاز رو فقط برای مرور ببین، نه یادگیری اصلی
- اگه پایهت ضعیفه: خیلی سبز + مهر و ماه + زیستاز
- زیستاز برای یادگیری اولیه
- خیلی سبز برای تستهای آسون
- مهر و ماه برای تستهای متوسط و سخت
- اگه پایهت قویه: مهر و ماه + نشر الگو + تست کنکور
- زیستاز لازم نیست
چرا زیستاز برای یازدهم کافی نیست؟
- مفاهیم یازدهم عمیقتر از اونیه که زیستاز پوشش بده
- تلههای تستی رو خوب آموزش نمیده
- فقط مرور بدرد میخوره، نه یادگیری اصلی
چرا گاج (مهر و ماه بهتره) برای یازدهم عالیه؟
- درسنامه عمیق و تحلیلی داره
- تستهای مفهومی و کنکوری داره
- نکات ریز زیاد داره
۳.۳. سال دوازدهم: بهترین گزینه چیه؟
سال دوازدهم، سال جنگه. دو جبهه داری: کنکور + نهایی.
توصیه من:
- برای کنکور: مهر و ماه + گاج نقرهای (تستمحور)
- برای نهایی: خیلی سبز نهایی + پاسخنامه دبیرخانه
- برای مرور سریع: زیستاز (اشتراک ماه آخر) فقط برای مرور
چرا زیستاز برای دوازدهم خوبه (به عنوان مکمل)؟
- تو ماه آخر قبل کنکور، ویدیوهای کوتاه زیستاز عالین برای مرور سریع
- قیمت پایین برای یه ماه اشتراک
- همه جا میتونی ببینی (موبایل، تبلت)
چرا گاج برای دوازدهم عالیه؟
- تستهای کنکوری فراوون داره
- پاسخنامه کامل داره
- درسنامه برای یادگیری اصلی مناسبه

۴. مقایسه با سایر منابع: زیستاز، گاج، مهر و ماه، خیلی سبز
| ویژگی | زیستاز | گاج | مهر و ماه | خیلی سبز |
| نوع | ویدیو + جزوه | کتاب | کتاب | کتاب |
| درسنامه | متوسط | خوب | عالی | خوب |
| تست | کم | زیاد | زیاد | متوسط |
| زبان | خودمونی | رسمی | رسمی-روان | روان |
| قیمت | کم | متوسط | متوسط | کم |
| مناسب برای | مرور و یاد اولیه | تستمحور | درسنامه قوی | مبتدی |
| سهم بازار | در حال رشد | بالا | بالا | خیلی بالا |
۵. تجربه واقعی من و دانشآموزام
۵.۱. خودم (رتبه ۱۷)
سال دهم: خیلی سبز (بدون زیستاز)
سال یازدهم: مهر و ماه + خیلی سبز (بدون زیستاز)
سال دوازدهم: مهر و ماه + گاج نقرهای (بدون زیستاز)
چرا زیستاز نخریدم؟ چون سالهای ۱۳۹۷ تا ۱۴۰۰، زیستاز هنوز خیلی قوی نبود. الان قویتر شده و به عنوان مکمل میشه استفاده کرد.
۵.۲. علی از شیراز (پزشکی تهران، رتبه ۲۸۰)
سال دهم: زیستاز + خیلی سبز
سال یازدهم: مهر و ماه + زیستاز (مرور)
سال دوازدهم: مهر و ماه + گاج نقرهای + زیستاز (ماه آخر)
«دکتر، زیستاز برای من نجاتبخش بود. چون معلمم ضعیف بود، ویدیوهای زیستاز رو ۱۰ بار دیدم تا فهمیدم.»
۵.۳. نازنین از تبریز (دندانپزشکی تهران، رتبه ۴۵۰)
سال دهم: خیلی سبز
سال یازدهم: مهر و ماه
سال دوازدهم: مهر و ماه + گاج
«من اصلاً از زیستاز استفاده نکردم. چون اصلاً با ویدیو نمیتونم درس یاد بگیرم. ولی مهر و ماه برام کافی بود.»
۵.۴. امیرحسین از اصفهان (داروسازی اصفهان، رتبه ۱۲۰۰)
سال دهم: زیستاز + خیلی سبز + قلمچی
سال یازدهم: مهر و ماه + زیستاز
سال دوازدهم: مهر و ماه + گاج + زیستاز
«من ۳ تا منبع داشتم. شاید زیاد بود. ولی چون تنوع داشتم، خسته نمیشدم.»
نتیجه: هیچکس یه نسخه واحد نداره. بستگی به سبک یادگیری و پایهت داره.
۶. سبکهای یادگیری و بهترین منبع
اگه بصری یاد میگیری (با دیدن بهتر میفهمی):
- ✅ زیستاز + مهر و ماه (ترکیب ویدیو + کتاب)
اگه شنیداری یاد میگیری (با شنیدن بهتر میفهمی):
- ✅ زیستاز + خیلی سبز (ویدیو + کتاب ساده)
اگه خواندنی یاد میگیری (با خواندن بهتر میفهمی):
- ✅ مهر و ماه + گاج (کتاب محور)
اگه تمرینی یاد میگیری (با تست زدن بهتر میفهمی):
- ✅ گاج نقرهای + IQ (تست محور)
۷. هزینهها: کدوم ارزونتره؟
| زیستاز | ~۳۰ هزار | ~۳۶۰ هزار |
| خیلی سبز | - | ~۲۵۰ هزار |
| گاج | - | ~۳۰۰-۴۰۰ هزار |
| مهر و ماه | - | ~۳۵۰-۴۰۰ هزار |
| نشر الگو | - | ~۴۰۰-۵۰۰ هزار |
ارزونترین ترکیب ممکن:
- کتاب درسی (رایگان)
- زیستاز (۳۶۰ هزار در سال)
- تستهای کنکور (رایگان)
گرونترین ترکیب:
- مهر و ماه + نشر الگو + گاج + IQ + خیلی سبز + زیستاز (~۲ میلیون)
توصیه من: متوسط. یعنی ~۵۰۰-۷۰۰ هزار در سال. (مهر و ماه + یه منبع تست + زیستاز ماه آخر)
۸. آیا زیستاز میتونه جایگزین کتاب بشه؟
جواب کوتاه: نه.
چرا؟
- زیستاز همه مباحث رو پوشش نمیده. بعضی مباحث رو عالی داره، بعضیها رو اصلاً نداره.
- زیستاز تست کافی نداره. شما باید حتماً تست هم بزنید.
- زیستاز نهایی رو پوشش نمیده. برای نهایی، باید کتاب تشریحی بخری.
ولی زیستاز میتونه:
- ✅ مکمل کتاب اصلی باشه
- ✅ مرور سریع کمکت کنه
- ✅ یادگیری اولیه برای بچههایی که معلم ضعیف دارن
۹. اشتباهات رایج بچهها در انتخاب منبع
اشتباه ۱: «زیستاز میبینم، کتاب نمیخرم»
- واقعیت: زیستاز کافی نیست. حتماً یه منبع کتابی هم داشته باش.
اشتباه ۲: «گاج میخرم چون معروفه»
- واقعیت: معروف بودن دلیل بر بهتر بودن نیست. گاج برای تستمحورها مناسبه. اگه میخوای درسنامه بخونی، مهر و ماه بهتره.
اشتباه ۳: «هر چی گرونتره، بهتره»
- واقعیت: نشر الگو گرونترینه. ولی برای همه مناسب نیست. اگه پایهت قوی نیست، با نشر الگو نابود میشی.
اشتباه ۴: «زیستاز = رایگان، پس بهتره»
- واقعیت: زیستاز کاملاً رایگان نیست. اشتراک ماهانه داره. و رایگان بودن دلیل بر بهتر بودن نیست.
۱۰. جدول نهایی: بهترین ترکیب برای هر پایه
| دهم | زیستاز + خیلی سبز + قلمچی | خیلی سبز + IQ | خیلی سبز + مهر و ماه |
| یازدهم | خیلی سبز + مهر و ماه + زیستاز | مهر و ماه + IQ | مهر و ماه + نشر الگو |
| دوازدهم | خیلی سبز نهایی + مهر و ماه + زیستاز | مهر و ماه + گاج + زیستاز (ماه آخر) | مهر و ماه + نشر الگو + گاج + IQ |
۱۱. جمعبندی
سوال «زیستاز بهتره یا گاج؟» جواب درست نداره. بستگی به پایهت، سبک یادگیریت، و بودجهت داره.
توصیه نهایی من:
- سال دهم: شروع با خیلی سبز + زیستاز (اگه معلمت ضعیفه)
- سال یازدهم: مهر و ماه + IQ (به اضافه زیستاز برای مرور)
- سال دوازدهم: مهر و ماه + گاج نقرهای + خیلی سبز نهایی (به اضافه زیستاز ماه آخر)
مهمترین نکته: روش مطالعه از انتخاب منبع مهمتره. یه منبع خوب + روش درست > ۵ تا منبع بدون روش.
اگه میخوای رایگان بدونی الان چقدر باید تلاش کنی، از فرم تخمین رتبه استفاده کن. اگه میخوای سیستم گزارش کار مکانیزه داشته باشی، از طرحهای آکادمی دیدن کن.

سوالی داشتی، تو نظرات بپرس. من شخصاً جواب میدم. 👇🌱
🆔 کانال تلگرام☝️
📊 تخمین شانس قبولی☝️


دیدگاه خود را بنویسید